CPI

ค่า CPI คืออะไร มีความสำคัญอย่างไร มาดูกัน

CPI (Consumer Price Index) หรือในชื่อไทยว่า “ดัชนีราคาผู้บริโภค” เป็นมาตรการที่นำมาใช้ตรวจสอบค่าเฉลี่ยราคาสินค้าอุปโภคบริโภคและบริการเช่น การขนส่ง อาหาร และการรักษาพยาบาล คำนวณโดยการเปลี่ยนแปลงราคาสำหรับแต่ละรายการในสินค้าที่กำหนดไว้ล่วงหน้า การเปลี่ยนแปลงในดัชนีราคาผู้บริโภคจะใช้ในการประเมินการเปลี่ยนแปลงราคาที่เกี่ยวข้องกับค่าครองชีพ

ดัชนีราคาผู้บริโภคนับได้ว่าเป็นหนึ่งในสถิติสำคัญที่สุด ถูกใช้บ่อยสุดในการการระบุช่วงเวลาของภาวะเงินเฟ้อ หรือภาวะเงินฝืด ช่วยให้เราสามารถมองเห็นได้ว่าค่าเงินที่แท้จริงของประชาชนนั้นเป็นอย่างไร รวมถึงใช้ในการคาดเดาทิศทางราคาสินค้าในตลาด ใช้ในเป็นเกณในการปรับขึ้น-ลงขึ้นเดือน อีกทั้งยังใช้เป็นข้อมูลอ้างอิงในนโยบายการเงินของประเทศ

โดยพื้นฐานแล้วมันใช้วัดมูลค่ารวมในระบบเศรษฐกิจ จะทำการวัดกำลังซื้อของหน่วยสกุลเงินของประเทศ ค่าเฉลี่ยของราคาสินค้า-บริการจะถูกนำมาใช้ในการคำนวณ CPI นอกจากนี้ยังมีการใช้กันอย่างแพร่หลายเพื่อเป็นตัวบ่งชี้สถานะทางเศรษฐกิจ โดยมีการครอบคลุมไปถึงผู้ประกอบอาชีพอิสระ คนจน คนว่างงาน คนเกษียณอายุในประเทศ คนที่ไม่รวมอยู่ในรายงานคือประชากรที่ไม่อยู่ในเมืองใหญ่ หรือในชนบท ครอบครัวในฟาร์ม ทหาร ผู้ที่อยู่ในคุก และในโรงพยาบาลโรคจิต

ประเภทของ CPI แบ่งออกเป็นกี่อย่าง

CPI
Consumer Price Index

บ้านเมืองของเรามีอยู่หลายพื้นที่หลายจังหวัด คนก็มีฐานะแตกต่างกัน ดังนั้นจึงต้องแบบการวัดค่า CPI ออกเป็นกลุ่มๆ คือ ผู้บริโภคทั่วไป “Headline CPI” ใช้สำหรับวิเคราะห์ราคาสินค้าส่วนใหญ่ที่ใช้จ่ายในชีวิตประจำวัน เมื่อมีการเพิ่มขึ้นหรือลดลงจะส่งผลกระทบเป็นวงกว้าง ผู้คนส่วนใหญ่ในกลุ่มนี้อาศัยอยู่ในเขตเทศบาล มีรายได้ไม่เกิน 60,000 บาท ขนาดครอบครัวตั้งแต่ 1-5 คน กับผู้บริโภครายได้น้อยตั้งแต่ 3,000 บาทจนถึง 15,000 บาท สำหรับครอบครัวขนาด 1-5 คน และผู้บริโภคเขตชนบท มีรายได้ตั้งแต่ 2,000 ถึง 25,000 บาท ขนาดครอบครัว 2-6 คน

ถัดมาเป็นผู้บริโภคพื้นฐานที่เรียกว่า “Core CPI” ที่จะไม่นับรวมสินค้าประเภทอาหารสดเข้ามา เพราะเป็นสินค้าที่มีราคาผันผวนสูงไปตามช่วงเวลาระยะสั้นๆ  ใช้ในการวิคเคราะห์สถานการณ์การเงินของประเทศ รวมถึงนโยบายของรัฐบาล สุดท้ายคือดัชนีราคาผู้บริโภคระดับจังหวัด ใช้ในการวัดค่าครองชีพของคนในระดับจังหวัด กับค่าดัชนีราคาผลิตภัณฑ์มวลรวมจังหวัด (Gross Provincial Product) หมวดหมู่สินค้าที่นำมาคำนวณมีอยู่ด้วยกัน 8 หมวด ได้แก่

1.ค่าเช่าบ้าน (Housing)

2.เครื่องนุ่งห่ม (Apparel)

3.อาหารและเครื่องดื่ม (Food and Beverages)

4.ค่ารักษาพยาบาล (Medical Care)

5.ค่ายานหานะการขนส่ง (Transportation)

6.การสื่อสารและการศึกษา (Education and Communication)

7.การพักผ่อนหย่อนใจ (Recreation)

8.สินค้าด้านบริการอื่นๆ (Other Goods and Services)